Yo'nalish to'ldiruvchisining ko'chma ma'nosi (1): ……下去

Xitoy tilida 下去 (xiàqù) yo'nalish to'ldiruvchisi fe'llar yoki sifatlardan keyin kelganda, allaqachon boshlangan harakat yoki holatning kelajakda ham davom etishini ko'rsatadi. O'zbek tiliga ko'pincha “-ishda davom etmoq”, “-ib ketavermoq”, “-sa (shunday bo'lib) borsa...” kabi ma'nolarda tarjima qilinadi.

Grammatik qoidalar

1. Harakat yoki holatning davomiyligi: 下去 biror-bir harakat yoki jarayon hozirdan boshlab kelajak sari to'xtamay davom etishini anglatadi.

2. Sifatlar bilan ishlatilishi: Sifatlar bilan kelganda, muayyan holatning (masalan: issiq bo'lishi, semirish) vaqt o'tishi bilan yanada chuqurlashib, davom etishini bildiradi.

3. “再” bilan kelishi: Ko'pincha 再 (zài) ravishi bilan birgalikda (再 + Fe'l/Sifat + 下去) kelib, “yana/ortiq ...-ishda davom etsa” degan shart yoki inkor ma'nosini beradi.

Grammatik tuzilish

Fe'l / Sifat + 下去 (再 + Fe'l / Sifat + 下去)

Misollar

我(Wǒ)今(jīn)年(nián)胖(pàng)了(le)十(shí)多(duō)斤(jīn)，不(bù)能(néng)再(zài)胖(pàng)下(xià)去(qù)了(le)。

Men bu yil 5 kilodan ortiq semirdim, ortiq semirishda davom eta olmayman.

她(Tā)读(dú)完(wán)了(le)第(dì)一(yī)个(gè)问(wèn)题(tí)，后(hòu)面(miàn)的(de)你(nǐ)读(dú)下(xià)去(qù)。

U birinchi savolni o'qib bo'ldi, qolganini sen o'qishda davom et.

这(Zhè)几(jǐ)天(tiān)太(tài)热(rè)了(le)，如(rú)果(guǒ)再(zài)热(rè)下(xià)去(qù)就(jiù)不(bù)能(néng)出(chū)门(mén)了(le)。

Shu kunlarda havo juda issiq, agar yana shunday issiq davom etsa, ko'chaga chiqib bo'lmay qoladi.

Eslatma (Muhim qoidalar)

“下来” (xiàlái) va “下去” (xiàqù) o'rtasidagi farq: ……下来 (xiàlái): O'tmishdan to hozirgi vaqtgacha davom etib kelgan harakatni bildiradi (masalan: 坚持下来 — shu paytgacha chidab keldi). ……下去 (xiàqù): Hozirgi paytdan kelajakka qarab davom etadigan harakatni bildiradi (masalan: 坚持下去 — buyog'iga ham chidab/davom ettirib ket). Cheklov va inkor shakli: Boshlangan salbiy holatni to'xtatish kerakligini aytganda 不能再……下去 (ortiq ...-ishda davom etib bo'lmaydi) konstruksiyasi juda faol ishlatiladi.