Ritorik savol: “不是……吗？”

Xitoy tilida “不是……吗？” (bú shì... ma?) tuzilmasi ko'pincha so'zlovchining tushunmasligi, noroziligi, ba'zan esa eslatish yoki tasdiqlash ma'nosini bildiradi.

Shaklan bu gap inkor ko'rinishida bo'lsa ham, ko'pincha tasdiq ma'nosini beradi.

O'zbekchada ko'pincha quyidagicha tarjima qilinadi:

Axir ... emasmi? ... deganding-ku? ... emasmi?

Asosiy tuzilma

不是 + Gap + 吗？

Ma'nosi: Axir … emasmi?

Misollar

你(Nǐ)不(bú)是(shì)喜(xǐ)欢(huan)玩(wán)电(diàn)脑(nǎo)吗(ma)？你(Nǐ)可(kě)以(yǐ)去(qù)看(kàn)看(kan)跟(gēn)电(diàn)脑(nǎo)有(yǒu)关(guān)系(xi)的(de)书(shū)。

Axir sen kompyuter o'ynashni yoqtirasan-ku? Kompyuter bilan bog'liq kitoblarni ko'rib chiqishing mumkin.

Tuzilishi

你 + 不是 + 喜欢玩电脑 + 吗？ sen + axir … emasmi + kompyuter o'ynashni yoqtirmoq + ? 你不是……吗？ — axir sen … emasmiding? 喜欢玩电脑 — kompyuter o'ynashni yoqtirmoq 你可以去看看 — borib ko'rib chiqishing mumkin 跟电脑有关系的书 — kompyuter bilan bog'liq kitoblar

Bu yerda so'zlovchi suhbatdoshga oldindan ma'lum bo'lgan narsani eslatyapti.

你(Nǐ)不(bú)是(shì)说(shuō)今(jīn)天(tiān)有(yǒu)事(shì)吗(ma)？为(Wèi)什(shén)么(me)来(lái)了(le)？

Axir sen bugun ishim bor deganding-ku? Nega kelding?

Tuzilishi

你 + 不是 + 说今天有事 + 吗？ sen + axir … emasmi + bugun ishim bor deb aytmoq + ? 你不是说……吗？ — axir sen … deb aytganding-ku? 今天有事 — bugun ishi bor 为什么来了？ — nega kelding?

Bu yerda so'zlovchi tushunmaslik yoki norozilik ma'nosini bildiryapti.

考(Kǎo)试(shì)不(bú)是(shì)下(xià)个(ge)月(yuè)吗(ma)？你(Nǐ)怎(zěn)么(me)今(jīn)天(tiān)就(jiù)开(kāi)始(shǐ)复(fù)习(xí)了(le)？

Axir imtihon keyingi oy emasmi? Nega sen bugunoq takrorlashni boshlading?

Tuzilishi

考试 + 不是 + 下个月 + 吗？ imtihon + axir … emasmi + keyingi oy + ? 考试 — imtihon 不是下个月吗？ — axir keyingi oy emasmi? 你怎么……？ — nega sen…? 今天就开始复习了 — bugunoq takrorlashni boshlading

Bu yerda ham so'zlovchi vaziyatga hayron bo'lib yoki tushunmay savol beryapti.

Qisqa qoida

不是 + Gap + 吗？

Ma'nosi: Shaklan inkor, lekin ma'noda ko'pincha tasdiq.

Bu tuzilma ko'pincha quyidagilar uchun ishlatiladi:

tushunmaslik; norozilik; eslatish; tasdiqlash.

Misollar:

你(Nǐ)不(bú)是(shì)喜(xǐ)欢(huan)玩(wán)电(diàn)脑(nǎo)吗(ma)？

Axir sen kompyuter o'ynashni yoqtirasan-ku?

你(Nǐ)不(bú)是(shì)说(shuō)今(jīn)天(tiān)有(yǒu)事(shì)吗(ma)？

Axir sen bugun ishim bor deganding-ku?

考(Kǎo)试(shì)不(bú)是(shì)下(xià)个(ge)月(yuè)吗(ma)？

Axir imtihon keyingi oy emasmi?