Imkoniyat to'ldiruvchisi: 可能补语

“Qila olmoq / qila olmaslik”ni qanday aytamiz?

Xitoy tilida biror ishni ma'lum sharoitda bajarish mumkin yoki mumkin emasligini aytish uchun imkoniyat to'ldiruvchisi ishlatiladi.

Buning uchun fe'l bilan natija yoki yo'nalish to'ldiruvchisi orasiga 得 (de) yoki 不 (bù) qo'yiladi.

Eng oson tushunish usuli:

Fe'l + 得 + natija → qila olmoq

看(kàn)得(de)懂(dǒng)o'qib tushuna olmoq

Fe'l + 不 + natija → qila olmaslik

看(kàn)不(bù)懂(dǒng)o'qib tushuna olmaslik

得 ishni bajarish uchun imkoniyat yoki sharoit borligini bildiradi.

看(kàn)得(de)懂(dǒng)o'qib tushuna olmoq

学(xué)得(de)会(huì)o'rgana olmoq

做(zuò)得(de)到(dào)bajara olmoq

这(Zhè)本(běn)书(shū)我(wǒ)看(kàn)得(de)懂(dǒng)。

Bu kitobni o'qib tushuna olaman.

不 ishni bajarishga imkoniyat yetmasligi yoki qandaydir to'siq borligini bildiradi.

看(kàn)不(bù)懂(dǒng)o'qib tushuna olmaslik

学(xué)不(bù)会(huì)o'rgana olmaslik

做(zuò)不(bù)到(dào)bajara olmaslik

这(Zhè)本(běn)书(shū)我(wǒ)看(kàn)不(bù)懂(dǒng)。

Bu kitobni o'qib tushuna olmayman.

Imkoniyat to'ldiruvchisi bilan savol berishning ikki asosiy usuli bor.

这(Zhè)本(běn)书(shū)你(nǐ)看(kàn)得(de)懂(dǒng)看(kàn)不(bù)懂(dǒng)？

Bu kitobni o'qib tushuna olasanmi yoki yo'qmi?

Bu shakl kundalik suhbatda juda tabiiy.

你(Nǐ)学(xué)得(de)会(huì)游(yóu)泳(yǒng)吗(ma)？

Suzishni o'rgana olasanmi?

打(Dǎ)不(bù)好(hǎo)没(méi)关(guān)系(xi)。

Yaxshi o'ynay olmasang ham, hech qisi yo'q.

打不好 → yaxshi o'ynay olmaslik

这(Zhè)本(běn)书(shū)你(nǐ)看(kàn)得(de)懂(dǒng)看(kàn)不(bù)懂(dǒng)？

Bu kitobni o'qib tushuna olasanmi?

看得懂 → tushuna olmoq 看不懂 → tushuna olmaslik

你(Nǐ)只(zhǐ)有(yǒu)一(yí)个(ge)星(xīng)期(qī)的(de)时(shí)间(jiān)，学(xué)得(de)会(huì)游(yóu)泳(yǒng)吗(ma)？

Senda atigi bir hafta vaqt bor. Suzishni o'rgana olasanmi?

学得会 → o'rganib ola olmoq

得 = imkon bor — 看得懂 tushuna olaman 不 = imkon yo'q — 看不懂 tushuna olmayman

看(kàn)不(bù)到(dào)ko'ra olmayman

听(tīng)不(bù)懂(dǒng)eshitib tushuna olmayman

吃(chī)不(bù)下(xià)yeya olmayman

做(zuò)不(bù)到(dào)bajara olmayman