Pivotal gaplar
Xitoy tilida 兼语句 (jiānyǔjù) ikki fe'lli birikmadan tuziladi.
Birinchi fe'lning to'ldiruvchisi (obyekti) bir vaqtning o'zida ikkinchi fe'lning egasi bo'ladi.
Ya'ni:
Birinchi harakat biror odamga qaratiladi, keyin o'sha odam ikkinchi harakatni bajaradi.
Asosiy tuzilma
主语 + 请 / 让 / 叫 + 宾语 + 动词 / 动词性短语
Ega + 请 / 让 / 叫 + Odam + Fe'l / Fe'lli birikma
请iltimos qilmoq / taklif qilmoq
让biror kishiga biror ishni qildirmoq / ruxsat bermoq
叫biror kishiga biror ishni qilishni aytmoq
Muhim qoida
Ega + Fe'l₁ + Obyekt + Fe'l₂
Bu yerda obyekt birinchi fe'lga bog'lanadi, lekin ayni paytda ikkinchi fe'lning bajaruvchisi ham bo'ladi.
Masalan:
我 + 请 + 你 + 帮个忙
men + sendan iltimos qilaman + sen + yordam ber
Bu yerda 你:
请 fe'lining obyekti;
帮个忙 harakatining egasi.
Misollar
我想请你帮个忙。
Men sendan bir yordam so'ramoqchiman.
我 + 想请 + 你 + 帮个忙
men + iltimos qilmoqchiman + sen + yordam ber
我men
想请iltimos qilmoqchiman
你sen
帮个忙yordam bermoq
Bu yerda 你 birinchi fe'lning obyekti va ikkinchi harakatning bajaruvchisi.
王老师让我们说中文。
O'qituvchi Wang bizga Xitoy tilida gapirishni aytdi.
王老师 + 让 + 我们 + 说中文
o'qituvchi Wang + qildirdi / aytdi + biz + Xitoy tilida gapirmoq
王老师o'qituvchi Wang
让biror kishiga biror ishni qildirmoq
我们biz
说中文Xitoy tilida gapirmoq
Bu yerda 我们:
让 fe'lining obyekti;
说中文 harakatining egasi.
妈妈叫孩子们回家。
Ona bolalarga uyga qaytishni aytdi.
妈妈 + 叫 + 孩子们 + 回家
ona + aytdi + bolalar + uyga qaytmoq
妈妈ona
叫aytmoq / buyurmoq
孩子们bolalar
回家uyga qaytmoq
Bu yerda 孩子们:
叫 fe'lining obyekti;
回家 harakatining egasi.
Qisqa qoida
主语 + 请 / 让 / 叫 + 宾语 + 动词
Ma'nosi: biror odamdan biror ishni qilish so'raladi, unga aytiladi yoki qildiriladi.
请你帮个忙 — sendan yordam so'ramoq
让我们说中文 — bizga Xitoy tilida gapirishni aytmoq
叫孩子们回家 — bolalarga uyga qaytishni aytmoq