“着” aspekt yuklamasi (2)

Xitoy tilida “着” (zhe) harakat yoki holatning davom etayotganini bildiradi. Agar gapda obyekt bo'lsa, obyekt “着” dan keyin keladi.

Asosiy tuzilma

Fe'l + 着 + Obyekt

Ma'nosi: … qilib turmoq … holatda bo'lmoq

现(Xiàn)在(zài)路(lù)上(shang)车(chē)多(duō)，还(hái)下(xià)着(zhe)雪(xuě)，我(wǒ)开(kāi)慢(màn)一(yì)点儿(diǎnr)。

Hozir yo'lda mashinalar ko'p, yana qor yog'ib turibdi, men sekinroq haydayman.

下 + 着 + 雪 yog'moq + davomiy holat + qor

现(xiàn)在(zài)hozir

路(lù)上(shang)车(chē)多(duō)yo'lda mashinalar ko'p

下(xià)着(zhe)雪(xuě)qor yog'ib turibdi

我(wǒ)开(kāi)慢(màn)一(yì)点儿(diǎnr)men biroz sekinroq haydayman

Bu yerda 雪 obyekt bo'lgani uchun 着 dan keyin kelgan.

她(Tā)穿(chuān)着(zhe)白(bái)色(sè)的(de)裤(kù)子(zi)。

U oq shim kiyib turibdi.

穿 + 着 + 白色的裤子 kiymoq + davomiy holat + oq shim

她(tā)u

穿(chuān)着(zhe)kiyib turibdi

白(bái)色(sè)的(de)裤(kù)子(zi)oq shim

Bu yerda 着 kiyimning hozir ham kiyilgan holatda ekanini bildiradi.

陈(Chén)天(Tiān)中(zhōng)没(méi)拿(ná)着(zhe)咖(kā)啡(fēi)。

Chen Tianzhong qahva ushlab turgani yo'q.

没 + 拿 + 着 + 咖啡 inkor + ushlamoq + davomiy holat + qahva

陈(Chén)天(Tiān)中(zhōng)Chen Tianzhong

没(méi)inkor

拿(ná)着(zhe)ushlab turmoq

咖(kā)啡(fēi)qahva

“着” bilan tuzilgan gaplarda uch xil so'roq shakli mavjud.

1-usul: gap oxiriga “吗？” qo'shiladi.

Gap + 吗？

教(Jiào)室(shì)的(de)门(mén)开(kāi)着(zhe)吗(ma)？

Sinfxonaning eshigi ochiqmi?

2-usul: gap oxiriga “没有？” qo'shiladi.

Gap + 没有？

白(Bái)家(Jiā)月(yuè)坐(zuò)着(zhe)没(méi)有(yǒu)？

Bai Jiayue o'tiribdimi?

3-usul: “Fe'l + 没 + Fe'l + 着”.

Fe'l + 没 + Fe'l + 着 + Obyekt？

她(Tā)拿(ná)没(méi)拿(ná)着(zhe)手(shǒu)机(jī)？

U telefonni ushlab turibdimi yoki yo'qmi?

拿 + 没 + 拿 + 着 + 手机 ushlamoq + inkor + ushlamoq + 着 + telefon

Fe'l + 着 + Obyekt Obyekt 着 dan keyin keladi.

下着雪 — qor yog'ib turibdi 穿着白色的裤子 — oq shim kiyib turibdi 拿着咖啡 — qahva ushlab turibdi

So'roq: ……着……吗？ yoki ……着……没有？ yoki Fe'l + 没 + Fe'l + 着……？