Mavjudlik gaplari (1)

Xitoy tilida 存现句 (cúnxiànjù) biror joyda kimdir yoki nimadir borligini bildiradigan gapdir.

Bunday gaplar odatda “有” (yǒu) yoki “是” (shì) bilan tuziladi.

Inkor gaplarda obyekt oldidan son + sanoq so'zi ishlatilmaydi.

1. “有” bilan mavjudlik

Asosiy tuzilma

Joy + 有 + Odam / Narsa

Ma'nosi: Biror joyda kimdir yoki nimadir bor.

学(Xué)校(xiào)前(qián)边(bian)有(yǒu)一(yì)家(jiā)电(diàn)影(yǐng)院(yuàn)。

Maktabning oldida bitta kinoteatr bor.

Tuzilishi

学校前边 + 有 + 一家电影院 maktab oldida + bor + bitta kinoteatr

学(xué)校(xiào)前(qián)边(bian)maktabning oldida

有(yǒu)bor

一(yì)家(jiā)电(diàn)影(yǐng)院(yuàn)bitta kinoteatr

2. “是” bilan mavjudlik

Asosiy tuzilma

Joy + 是 + Odam / Narsa

Ma'nosi: Biror joydagi narsa aynan nima ekanini bildiradi.

电(Diàn)影(yǐng)院(yuàn)前(qián)边(bian)是(shì)一(yì)家(jiā)超(chāo)市(shì)。

Kinoteatrning oldida bitta supermarket bor.

Tuzilishi

电影院前边 + 是 + 一家超市 kinoteatr oldida + bo'lmoq + bitta supermarket

电(diàn)影(yǐng)院(yuàn)前(qián)边(bian)kinoteatrning oldida

是(shì)… hisoblanadi / … bor

一(yì)家(jiā)超(chāo)市(shì)bitta supermarket

3. “是” ning inkor shakli

电(Diàn)影(yǐng)院(yuàn)前(qián)边(bian)不(bú)是(shì)超(chāo)市(shì)。

Kinoteatrning oldidagi joy supermarket emas.

Tuzilishi

电影院前边 + 不是 + 超市 kinoteatr oldida + emas + supermarket

电(diàn)影(yǐng)院(yuàn)前(qián)边(bian)kinoteatrning oldida

不(bú)是(shì)emas

超(chāo)市(shì)supermarket

Bu yerda inkor gap bo'lgani uchun 一家 ishlatilmagan.

4. “有” ning inkor shakli

桌(Zhuō)子(zi)上(shàng)没(méi)有(yǒu)小(xiǎo)猫(māo)。

Stol ustida mushuk yo'q.

Tuzilishi

桌子上 + 没有 + 小猫 stol ustida + yo'q + mushuk

桌(zhuō)子(zi)上(shàng)stol ustida

没(méi)有(yǒu)yo'q

小(xiǎo)猫(māo)kichkina mushuk

Bu yerda ham inkor gapda obyekt oldidan 一只 kabi son-sanoq birikmasi ishlatilmagan.

Muhim qoida

Tasdiq gapda son + sanoq so'zi bo'lishi mumkin:

学(Xué)校(xiào)前(qián)边(bian)有(yǒu)一(yì)家(jiā)电(diàn)影(yǐng)院(yuàn)。

Maktab oldida bitta kinoteatr bor.

Lekin inkor gapda obyekt oldidan son + sanoq so'zi ishlatilmaydi:

桌(Zhuō)子(zi)上(shàng)没(méi)有(yǒu)小(xiǎo)猫(māo)。

Stol ustida mushuk yo'q.

Qisqa qoida

“有” bilan

Joy + 有 + Odam / Narsa

Biror joyda kimdir yoki nimadir bor.

“是” bilan

Joy + 是 + Odam / Narsa

Biror joydagi narsa aynan nima ekanini bildiradi.

Inkor

Joy + 没有 + Odam / Narsa yoki Joy + 不是 + Odam / Narsa

Inkor gaplarda obyekt oldidan son + sanoq so'zi ishlatilmaydi.