Murakkab holat kengaytmasi
Xitoy tilida 得 (de) yuklamasi orqali harakat yoki holatning darajasi va natijasini ko'rsatuvchi murakkab holat kengaytmasi yasaladi. 得 so'zidan oldin fe'l yoki sifat, undan keyin esa o'sha holat yoki natijani batafsil tasvirlab beradigan fe'lli birikma keladi. O'zbek tiliga ko'pincha “shunchalik ...ki”, “-ganidan” yoki “darajada” deb tarjima qilinadi.
Grammatik qoidalar
1. 得 dan oldin: harakatni ifodalovchi fe'l yoki holatni ifodalovchi sifat keladi.
2. 得 dan keyin: shu harakat yoki sifat natijasida yuzaga kelgan holatni tasvirlovchi fe'lli birikma keladi.
Grammatik tuzilish
Ega + Fe'l / Sifat + 得 + Fe'lli birikma (Holat / Natija)
Misollar
孩子们玩儿得不想回家
弟弟高兴得跳了起来
儿子累得下了班就睡觉了
人们忙得没时间跟别人见面
Eslatma
得 (de) bu yerda birikmalarni bog'lovchi xizmatchi so'z bo'lib, uning alohida ma'nosi yo'q.
得 so'zidan keyingi ibora birinchi fe'l yoki sifatning qanchalik kuchli darajada namoyon bo'lganini aniq tasvirlab beradi.