Tanlov bog'lovchilari: “还是” va “或者”
Xitoy tilida 还是 (háishì) va 或者 (huòzhě) so'zlarining ikkalasi ham o'zbek tiliga “yoki” deb tarjima qilinadi. Lekin ularning ishlatilish o'rni keskin farq qiladi:
还是 (háishì): Asosan so'roq gaplarda (tanlovli savollarda) ishlatiladi.
或者 (huòzhě): Asosan darak gaplarda (imkoniyat yoki muqobil variantlarni ko'rsatganda) ishlatiladi.
1. Asosiy farq: So'roq va Darak gaplar
So'roq gap — 还是
你要喝咖啡还是喝茶?
Kofe ichasanmi yoki choymi?
明天是晴天还是阴天?
Ertaga havo ochiq bo'ladimi yoki bulutlimi?
Darak gap — 或者
今天晚上吃米饭或者面条都可以。
Bugun kechqurun guruch yoki ugra yesak ham bo'laveradi.
天冷了或者工作累了的时候,喝杯热茶很舒服。
Havo soviganda yoki ishdan charchaganda, bir chashka issiq choy ichish juda rohat bag'ishlaydi.
2. Maxsus holat: So'roq ma'nosi bor kiritma gaplar (Oshiqcha e'tibor!)
Agar gapning o'zi umumiy jihatdan darak gap bo'lsa ham, lekin uning ichida ikkilanuvchi so'roq ma'nosi (yoki noaniq tanlov) mavjud bo'lsa, faqat 还是 ishlatiladi (或者 ishlatish MUMKIN EMAS).
周太太40岁还是50岁,我们不知道。
Chjou xonim 40 yoshdami yoki 50 yoshdami, biz bilmaymiz.
小丽还没想好周末去爬山还是去看电影。
Xiao Li dam olish kunlari tog'ga chiqadimi yoki kinoga boradimi, hali bir qarorga kelgani yo'q.
他的生日是10月还是11月,我不记得了。
Uning tug'ilgan kuni oktyabrda yoki noyabrda ekanligi esimda yo'q.
我不知道这个人是男的还是女的。
Men bu odam erkak kishimi yoki ayol kishimi, bilmayman.